Arıkbaşı Köyü Eğitim ve Kültür Derneği
arıkbaşı köyü

Arıkbaşı Köyü Ağzı

A Harfi

Aha: İşte Ahbun: Hayvan gübresi Annağı yok: Anlayışsız Armu: Toprak evlerin dam uçları Asbab: Elbise Ahsata: Alışveriş Avara: İşsiz, güçsüz, tembel Ayıtlamak: Seçmek Azıtmak: Kedi, köpek yavrularını uzağa götürüp bırakmak Alat: Pilav içinde bulunan et Amel: İshal Asılım: Değerli Aktarağaç: Bazlama pişirmek için kullanılan iki tarafı ince olarak yapılmış yassı tahta araç Ayak Gıltı: Yatağın ayak tarafı Ayahcağ: Merdiven Ayaz: Avlu

B Harfi

Baş Gıltı: Yatağın baş tarafı Baş yokarı: Yukarıya doğru Bastık: Pestil Bellilik: İşaret, iz Beg: Bey Berge: Kayısı Belket: Belki Bike: Biraz Bıldır: Geçen yıl Bögez: Bu kez, bu defa Böcük: Böcek Boyunduruk: Bakraç kova gibi ağır şeyleri taşımakta kullanılan omuza asılan ağaçtan yapılan alet Bükmek: Eğmeye, çevirmeye çalışmak Bıçkı: Testere

C Harfi

Cağ: Tahtadan yapılmış korkuluk Cırmalamak: Tırmalamak Cırnak: Kedi, köpek gibi hayvanların tırnakları Cızık: Çizgi Cereme: Ceza Cılbant: Su ağası Cicik: Meme Cilov yapma: Eski evlere kireçle yapılan badana Cahal: Cahil Cücük: Yumurtadan yeni çıkmış kuş ve kümes hayvanı yavruları Cıscıbıl: Çırılçıplak Cip: Sırf

Ç Harfi

Çarh: Odalarda bulunan yıkanma amaçlı yer Çaput: Bez parçası Çat: Sokak başı Çağa: Çocuk Çağla: Olmamış kayısı Çec: Arının içine bal yaptığı petek Çemiç: Kurutulmuş dut Çümmek: Yıkanmak Çiğit: Meyve çekirdeği Çömçe: Kepce Cövüz: Ceviz Çemkirmek: Dikleşmek, karşı gelmek Çir: Bazı meyve kurularına verilen ad Çimdik: Biraz, bir parça Çitme: At, katır, eşek gibi hayvanların tekmesi Çıngı: Kıvılcım

D Harfi

Dalanmak: Köpek tarafından ısırılmak Dam: Evin üst kısmı Daraba: Ahşaptan yapılan kepenk Delmi: Değil mi ? Debbe: İki kulplu kavurma kabı Demin: Biraz önce Dımbılik: Davul, trampet Dış ocaklık: Evin dışında bulunan mutfak Dutak: Elin yanmaması için sıcak şeylerin tutulduğu elbezi Dügen: Harmanda tahılları başaklarından ayırmaya yarayan gereç

E Harfi

Enik: Köpek, kedi yavrusu Essah: Gerçek Ezme: Salça

F Harfi

Ferik: Tavuk olmaya aday kümes hayvanı Fışkı: İnsan veya hayvan dışkısı

G Harfi

Gasnak: Yemek sinisinin altına konulan yuvarlak tahta araç Gamga: Keser, balta gibi aletlerle kesilen ağaçların yontuları Gangal: Yeşil yapraklı, dikenli bir bitki Gatmer: Bir çeşit börek Gaydalanmak: Bir şarkı veya türküyü mırıldanmak Gadek: Kadar Gıdik: Keçi yavrusu Gavurga: Buğdayın kavrulmasıyla elde edilen yemiş Göbelek: Mantar Gevar: Harh suyunun bölümlere ayrıldığı boğaz Gelberi: Soba ateşinin karıştırıldığı metal araç Garuh: Sebze ekilmesi için hazırlanan küçük bahçe parçası Gaygana: Omlet şeklinde yumurtanın üzerine bal konarak yapılan yemek Gıdım: Azar azar Gıldırlanma: Yuvarlanarak düşme Göğ: Sebze ve meyvelerin henüz yetişmemiş ve olgunlaşmamış yeşil hali Gön: Deri Goya: Güya Gogof: Cevizin üstündeki yeşil kabuk Gügüm: Su taşımaya yarayan uzun metal kap

H Harfi

Habire: Devamlı, sürekli Hamlamak: Bedensel çalışma nedeniyle vucudun yorulması Hameççük: Bez bebek Hangılama: Kadınların yüksek sesle abartılmış bir şekilde gülmeleri Harh: Su kanalı, ark Hakuga: Sulama sularının geçtiği boğaz Harmutlamak: Sıcak su ile soğuk suyu birbirine katarak istenilen ılıklığa getirmek Him: Temel Hedik: Yenmek amacıyla kaynatılmış bulgur Hozan: Ekini biçilmiş ve o şekilde bırakılmış tarla Haral: Büyük çuval Hasirde: Bir çeşit tatlı Hemi: Öylemi Hoşov: Hoşaf

I, İ Harfi

Irbıh: İbrik İbicek atma: Bir şeyi bir kaç kişi arasında paylaştırmak için yapılan kura çekme İç: Bulgur ve çeşitli sebzelerin karışımıyla yapılan yiyecek İbabob: Ötücü bir kuş

K Harfi

Karış: Beddua Kef geçmek: Bir çeşit beddua Kerme: Hayvan pisliğinin kalıp kalıp kuruması ile oluşan bir çeşit tezek Keven: Dikenli bir ot Kırtik: Küçük sabun Kip: Çok sağlam Kömbe: Bir çeşit yiyecek Köz: Ateşin kızıl hali Kunnacı: Doğurması yaklaşmış hayvan Kenef: Tuvalet Kesmik: Kısa kısa kesilmiş ekin Keşkere: İki kişi tarafından ahırdan hayvan pisliği taşınan tahtadan yapılmış araç Köynek: Eskiden atlet yerine giyilen beyaz iç çamaşırı Kürsü: Eski evlerde bulunan ısınma amaçlı kullanılan bölüm Kürun: Hamamlarda bulunan kürna Küfde: Köfte

L Harfi

Lenger: Bakır geniş tabak Loğdurağaç: Loğa taklarak loğlama sırasında kullanılan araç

M, N Harfi

Malamat: Rezil rüsva Makgat: Üzerinde oturulan arkasında yastıklar bulunan sedir Maşafa: Maşrafa Maşara: Sebze ekilmek için yapılan yer Matal: Masal Mertek: Ahşap evlerde oklar arasına dizilen kısa kesilmiş ağaç Mitil: Yüzsüz yorgan Mintan: Gömlek Musur: Hayvan yemliği Mağ: Evin her bir bölümü Mıymıntı: Bir işi gönülsüz ve isteksiz yapma Nuzul Endirme: Felç olma

O, Ö Harfi

Ocaklık: Mutfak Öllük: Bebeklerin altına konulan çok ince killi toprak Öfeleme: Ovalama Öksemek: Özlemek Örtme: Evlerin girişindeki üzeri kapalı yer

P Harfi

Peş: Etek Pisik: Kedi Papak: Yünden yapılan ve kış aylarında başa giyilen başlık Patik: Boğaz kısmı olmayan çorap Pin: Kümes hayvanlarının barınağı Puvar: Pınar

S Harfi

Sal: Evlerin zeminine döşenen ince geniş taş Sahre: Piknik, kır gezisi Seğirtmek: Koşmak Süzek: Yoğurt ve peynir süzmek için kullanılan seyrek dokunmuş bez torba Sümeye: Boşuna Şurma: Yanan odun kömür gibi şeylerden çıkan zehirli gaz

T Harfi

Tataba: Hizmetçi Telek: Kuşların ve kümes hayvanlarının kanatlarını oluşturan parçalar Tensüz: Densizlik eden Terek: Dükkan rafı Tepür: Bulgurun kepeğini rüzgardan faydalanarak ayırmak için kullanılan tepsi Tezek: Isısından faydalanılan kurutulmuş hayvan pisliği Tincik: Bitkilerde kök uzantıları Toyhane: Eski evlerde bulunan büyük oda Tuman: Külot, don

U Harfi

Uruplağa: Tahıl ölçmek için tahtadan yapılan ölçü kabı Uvarmak: Onarmak

Y Harfi

Yantiri: Yan yan yürüyen Yer damı: Evlerin altında bulunan eşya konulan alçak yer Yaz Odası: Evin yaz ayları oturulan kısmı Yuka: İnce açılıp katlanarak yapılan ekmek Yundu: Ev artıklarından yapılan hayvan yiyeceği

Z Harfi

Zağarki: Belki, herhalde Zibil: Kullanılan maddelerin artığı, çöp

E-Bülten

Makaleler